Trump’ın Orta Doğu Açıklamaları Küresel Piyasaları Canlandırdı

ABD Başkanı Donald Trump’ın Orta Doğu’da anlaşma zemini ve İran ile müzakere açıklamaları, küresel piyasalarda temkinli bir iyimserlik rüzgarı estirdi. Bölgedeki gerilimlerin yakın zamanda sona erebileceği umutları varlık fiyatlarını etkilerken, devam eden çatışmalar güçlü bir toparlanmayı engelliyor. Petrol ve altın fiyatları bu beklentilerle hareketlenirken, dünya borsaları karışık sinyaller verdi.

Orta Doğu’daki tansiyon tam olarak yatışmadı; bu durum yatırımcıları temkinli hareket etmeye yöneltti. Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Kuveyt ve Bahreyn, İran’dan fırlatılan füze ve insansız hava araçlarını (İHA) engellediklerini duyurdu. Ardından İran Ordusu, Irak’ta Erbil Havalimanı’ndaki ABD üssüne karadan karaya füzelerle saldırı yapıldığını açıkladı.

Bu gelişmeler, Orta Doğu’daki gerilimlerin bir süre daha sürebileceği ve ABD’nin bölgede olası bir kara harekatı düzenleyebileceği ihtimallerini piyasalarda gündeme getirdi. ABD basınında, Pentagon’un yaklaşık 3 bin askeri “İran ile savaşa destek” amacıyla Orta Doğu’ya gönderme konusunda son aşamaya geldiği ancak resmi talimatın henüz verilmediği yönünde haberler yer aldı. Haberler ayrıca, körfez ülkelerinin İran’a yönelik olası bir saldırıya her geçen gün daha fazla yaklaştığını ve ABD’ye verdiği desteği kademeli olarak artırdığını öne sürdü.

Orta Doğu’daki gerilimin petrol fiyatları üzerindeki küresel ekonomiye yansımaları sürerken, iyimser mesajlar Brent petrolün varil fiyatını 94,6 dolara indirdi. Yeni günde ise yüzde 0,1 artışla 96,2 dolardan seyrediyor. Analistler, petrol fiyatlarının uzun süre yüksek seviyelerde kalmasının küresel ölçekte enflasyonist baskıları kalıcı hale getirebileceğini ve dünya genelinde ekonomik durgunluğa yol açabileceğini belirtti.

Merkez bankalarının politika adımlarına ilişkin sıkılaşma ihtimali öne çıkarken, ABD Merkez Bankasının (Fed) gelecek dönem politikalarına yönelik tahminleri karışık sinyaller veriyor. Bazı Fed yetkilileri faiz indirimlerinin süreceğini ima etse de artan enflasyon beklentileri bu beklentileri sınırlıyor. Para piyasalarında, Fed’in sıkılaşmaya gidebileceği ihtimalleri zayıflarken, bankanın politika faizini sabit bırakacağı yönündeki tahminler güçleniyor.

Fed Başkan Yardımcısı Michael Barr, Orta Doğu’daki çatışmaların yarattığı riskler nedeniyle Fed’in faiz oranlarını bir süre daha sabit tutması gerekebileceğini ifade etti. Makroekonomik veri tarafında, ABD’de tarım dışı iş gücü verimliliğindeki artış, geçen yılın dördüncü çeyreğinde yüzde 2,8’den 1,8’e revize edildi. ABD’de imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) martta 52,4’e yükselirken, hizmet sektörü ve bileşik PMI verileri sırasıyla 51,1 ve 51,4’e gerileyerek 11 ayın en düşük seviyesine indi. Bu durum iş faaliyetlerindeki büyümenin yavaşladığının sinyalini verdi.

Küresel Piyasalar Orta Doğu Gelişmelerini Yakından İzliyor

Bu gelişmelerin ışığında ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,34 seviyesinde seyrederken, dolar endeksi 99,3’te işlem görüyor. ABD-İran hattındaki iyimser mesajların ağır basmasıyla dün altının ons fiyatı yüzde 1,5 artışla 4 bin 474 dolara çıkarak 9 iş günündeki düşüş serisini sonlandırdı. Altının onsu yeni işlem gününde de yüzde 2,2 yükselişle 4 bin 574 dolardan alıcı buluyor.

Bu gelişmelerle, S&P 500 endeksi yüzde 0,37, Nasdaq endeksi yüzde 0,84 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,18 düşerken, ABD’de endeks vadeli kontratlar güne pozitif başladı. Avrupa borsalarında Almanya hariç alış ağırlıklı bir seyir öne çıktı; gözler bugün Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde’ın konuşmasına çevrildi. Özellikle enflasyon riskleri çerçevesinde Lagarde’ın sözle yönlendirmelerinde bankanın gelecek dönemde atacağı adımlara yönelik sinyaller aranacak.

Bölgede enerji arzına yönelik gelişmeler yakından izlenirken, Avrupa Birliği (AB), Orta Doğu’daki gelişmelerin tetiklediği enerji fiyatlarındaki artış ve üye ülkeler arasındaki görüş ayrılıkları nedeniyle Rusya’dan petrol ithalatını kalıcı olarak yasaklamayı öngören yasa teklifini erteledi. AB ile Avustralya, güvenlik ve savunma alanında ortaklık kurarken serbest ticaret anlaşması müzakerelerini de tamamladı. AB pazarında yeni otomobil satışları, şubat ayında yıllık bazda yüzde 1,4 yükselerek 865 bin 437’ye çıktı.

Avro Bölgesi’nde şubatta 51,9 olan bileşik Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), martta 50,5’e gerileyerek son 10 ayın en düşük seviyesini gördü. Bu dönemde hizmet sektörü PMI ise 51,9’dan 50,1’e indi. Bu gelişmelerle, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,72, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,42 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,23 yükselirken, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,07 düştü. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne pozitif seyirle başladı.

Asya ve Borsa İstanbul’da Son Durum

Asya piyasaları, Orta Doğu’da gerilimin azalabileceği iyimserliğiyle Hong Kong hariç yüksek risk iştahı sergiliyor. ABD-İran hattında gerginliklerin sönümlenmesi arz kesintisi endişelerini azalttı; petrol fiyatlarındaki gerileme piyasaların alım tarafına geçmesini sağladı. Düşük petrol fiyatlarının enflasyonist baskıları ve merkez bankalarının agresif para sıkılaştırma riskini hafifleteceği düşünülüyor.

Uluslararası derecelendirme kuruluşu S&P Global Ratings, Orta Doğu savaşının tetiklediği enerji şokuna karşın Asya’da teknoloji odaklı ekonomiler ve sektörlerin desteğiyle büyümenin süreceğini tahmin etti. Bölgede bugün açıklanan verilere göre, Japonya’da ekonomik faaliyetlerdeki gelecek yönlü eğilimi ölçmek için kullanılan öncü endeks, ocakta 112,1 oldu. Söz konusu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 3, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1,9 ve Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,9 yükselirken, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,1 düştü.

Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, dün günü yüzde 1,81 değer kaybederek 12.930,16 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı nisan vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,53 azalışla 15.010,00 puandan işlem gördü. Dolar/TL, dünü 44,3440’tan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 44,3450’den işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde işsizlik oranı ve sektörel enflasyon beklentileri verilerinin takip edileceğini belirtti. Yurt dışında ise ECB Başkanı Lagarde’ın konuşması, ABD’de cari işlemler dengesi ve İngiltere’de enflasyon verileri izlenecek. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 12.800 ve 12.700 puanın destek, 13.000 ve 13.100 seviyelerinin ise direnç konumunda olduğunu kaydetti.

• #Küresel Piyasalar
• #Orta Doğu