Demirçelik Sektöründe Milli Teknolojiyle Yeşil Dönüşüm
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın desteklediği proje ile demir-çelik sektöründe milli AC tahrik sistemlerine geçiş hedefleniyor. Verimlilik artışı ve karbon emisyonu azaltımı amaçlanıyor.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda Dünya Bankası desteğiyle yürütülen SAYEM 1833 – Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında, demir-çelik sektöründe yerli ve milli AC tahrik sistemlerine geçişi hedefleyen teknolojik dönüşüm programı desteklenmeye hak kazandı. Bu proje, sektörde yaygın kullanılan DC tahrik sistemlerini yüksek verimlilik ve düşük bakım maliyetli AC sistemleriyle değiştirmeyi amaçlıyor.
WAT Motor yürütücülüğünde hayata geçirilen bu Ürünleştirme Programı, üç ana ürün geliştirme projesini kapsıyor. WAT Motor, İstanbul Teknik Üniversitesi ve Analiz Motor, AC dönüşüm için verimlilik odaklı motor ailesi geliştirecek. Yıldız Teknik Üniversitesi, Sönmez Trafo ve Genkor ise yüksek verimli endüstriyel sürücü platformu oluşturacak. PGR ve Toprakkale Sac ise ağır hizmet tipi redüktör sistemleri tasarımı üzerine çalışacak.
Yerli Yetkinlik ve İhracat Potansiyeli Artırılacak
Üniversite ve sanayi iş birliğiyle 8 paydaşın katıldığı AR-GE ve ürünleştirme çalışmaları, haddehane uygulamalarına yönelik yüksek güçlü ve rekabetçi ürünler geliştirmeyi hedefliyor. Bu çalışma ile elektrikli tahrik sistemleri ve güç elektroniğinde yerli yetkinlik artırılacak ve ihracat potansiyeli yüksek sürdürülebilir çözümlerin ürünleştirilmesi amaçlanıyor.
Programın en önemli hedeflerinden biri, yüzde 82-88 verimlilik seviyesindeki mevcut DC motor sistemlerinin yerine yüzde 96,5 ve üzeri verimliliğe sahip senkron motor tabanlı tahrik sistemleri geliştirmek. Bu sayede enerji tüketimi ve karbon emisyonları önemli ölçüde azaltılacak, bakım ihtiyacı düşürülecek ve işletme sürekliliği artırılacak.
Geliştirilecek sistemler, enerji geri kazanımı, gelişmiş kontrol algoritmaları ve kestirimci bakım gibi özelliklerle modern haddehane uygulamalarının ihtiyaçlarına yanıt verecek. Ayrıca, haddehanelerin yüksek tork gereksinimlerini karşılayacak ağır hizmet tipi redüktör sistemleri de yerli olarak geliştirilecek. Bu entegre çözüm, motor, sürücü ve mekanik güç aktarım sistemlerini kapsayan bütüncül bir yerli teknoloji platformu oluşturacak.
Sanayi ve üniversitelerin ortak çalışmasıyla Türkiye’nin elektrikli tahrik sistemleri ve güç elektroniği alanındaki mühendislik kapasitesinin geliştirilmesi hedefleniyor. Program sonunda ortaya çıkacak yerli ve özgün teknolojilerin hem Türkiye’deki sanayi tesislerinde kullanılması hem de Avrupa başta olmak üzere küresel pazarlarda ihracat potansiyeli taşıyan rekabetçi ürünlere dönüşmesi amaçlanıyor.
Geliştirilecek yeni nesil tahrik sistemleri, enerji verimliliğini artıran, karbon emisyonlarını azaltan ve sürdürülebilir üretimi destekleyen teknolojiler sunarak Türkiye’nin sanayide yeşil dönüşüm ve yüksek katma değerli üretim hedeflerine katkı sağlayacak.
Karbon Ayak İzi ve Rekabetçilik Baskısı
Avrupa Birliği’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (CBAM), demir-çelik üretiminde karbon yoğunluğunun azaltılmasını küresel ticaret için kritik hale getirdi. Türkiye’nin Avrupa Birliği ile olan güçlü ticaret bağları ve demir-çelik ihracatının önemli bir kısmı Avrupa’ya yapılıyor olması, üretim süreçlerindeki teknolojilerin karbon ayak izini stratejik bir rekabet unsuru olarak öne çıkarıyor.
Enerji verimliliği yüksek ve düşük karbon yoğunluğuna sahip üretim teknolojilerine geçiş yapamayan tesislerin gelecekte ihracat pazarlarında maliyet baskısıyla karşılaşması bekleniyor. Bu nedenle, sanayi üretiminde kullanılan elektrikli tahrik sistemlerinin modern ve yüksek verimli teknolojilerle dönüştürülmesi, enerji maliyetlerini düşürmenin yanı sıra sürdürülebilir üretim, karbon emisyonlarının azaltılması ve ihracat rekabetçiliğinin korunması açısından stratejik bir gereklilik arz ediyor.
Enerji verimli elektrikli tahrik sistemleri, sanayide karbon emisyonlarının azaltılmasında önemli bir kaldıraç görevi görüyor ve özellikle enerji yoğun sektörlerde hızlı etki yaratabilecek dönüşüm alanlarından biri olarak öne çıkıyor. Demir-çelik sektörü, Türkiye’nin toplam enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 7’sini ve sanayi sektöründeki enerji kullanımının yaklaşık yüzde 22’sini oluşturuyor. Bu sektörde verimliliğin artırılması, hem enerji maliyetlerini düşürecek hem de karbon emisyonlarını azaltacak.
Haddeleme proseslerinde kullanılan DC motor tabanlı eski nesil teknolojiler, yüksek bakım ihtiyacı, düşük enerji verimliliği ve işletme maliyetleri nedeniyle günümüz sürdürülebilirlik hedefleriyle uyumlu değil. Elektrik makineleri ve güç elektroniğindeki gelişmelerle birlikte, yüksek verimli AC senkron motor tabanlı tahrik sistemleri, özellikle rotoru sargılı senkron motor (WRSM) teknolojisi, demir-çelik sektöründe güçlü bir alternatif haline geldi. Bu teknolojiler, daha yüksek enerji verimliliği, düşük bakım ihtiyacı ve gelişmiş kontrol kabiliyeti sunuyor.
Yorum Yap